Zaburzenia odżywiania. Czy dieta może zwiększać ich ryzyko?

Zaburzenia odżywiania. Czy dieta może zwiększać ich ryzyko?

Fot. pixabay.com

Mimo iż stosowanie określonej diety nie jest bezpośrednim czynnikiem ryzyka zaburzeń odżywiania, naukowcy i doktoranci Wydziału Nauk o Zdrowiu Śląskiego Uniwersytetu Medycznego postanowili porównać częstość występowania objawów zaburzeń odżywiania wśród młodych kobiet stosujących trzy róże diety. Ich wnioski są zaskakujące.

W przeprowadzonym badaniu wzięło udział 420 kobiet w wieku 19-30 lat, stosujących trzy rodzaje diet: tradycyjną, roślinną lub low FODMAP — dietę leczniczą stosowaną w chorobach takich jak zespół jelita drażliwego (IBS) lub rozrost bakteryjny jelita cienkiego (SIBO). Kobiety udzielały odpowiedzi w kwestionariuszu służącym do oceny występowania objawów zaburzeń odżywiania, ortoreksji, a także psychologicznych aspektów odżywiania się, takich jak:  jedzenie pod wpływem emocji, ograniczanie jedzenia czy brak kontroli nad jedzeniem.

Zaburzenia odżywiania: która dieta im sprzyja?

Po przeanalizowaniu danych okazało się, że ponad połowa badanych młodych kobiet wykazuje potencjalne objawy zaburzeń odżywiania, a kobiety na diecie tradycyjnej miały większą skłonność do jedzenia w sposób niekontrolowany lub pod wpływem emocji. Jak tłumaczą to badacze?

Przeczytaj także: Zaburzenia odżywiania może rozpoznać dentysta

Dla wielu osób żywność przetworzona, z wysoką zawartością cukrów prostych i tłuszczów nasyconych, może być sposobem na odreagowanie stresu, m.in. poprzez wpływ powyższych składników na wzrost tak zwanych hormonów szczęścia (np. dopamina, serotonina). Niestety, w dłuższej perspektywie może okazać się to problematyczne, chociażby ze względu na ryzyko nadwagi związanej z nadmiernym jedzeniem lub występowania wyrzutów sumienia, które mogą prowadzić do obniżenia nastroju oraz pogorszenia samooceny i poczucia własnej skuteczności.

Warto więc mieć świadomość tego mechanizmu i szukać lepszych sposobów na regulację emocji – takich jak dobrej jakości sen i czas na odpoczynek, odżywcze i regularne posiłki czy też umiarkowana aktywność fizyczna – dodaje dr n. med. Karolina Krupa-Kotara, psychodietetyk z Zakładu Epidemiologii Wydziału Nauk o Zdrowiu SUM.

Zaburzenia odżywiania: która dieta jest najzdrowsza?

Co ciekawe, wśród wszystkich badanych kobiet te panie, które stosowały dietę wegetariańską, miały najmniejszą skłonność do jedzenia niekontrolowanego i emocjonalnego, najrzadziej też występowały u nich choroby dietozależne. Według naukowców ze Śląskiego Uniwersytetu Medycznego może się to wiązać z faktem, że diety roślinne charakteryzują się wysoką zawartością błonnika oraz witamin i składników mineralnych, które regulują pracę układu trawiennego, odczuwanie sytości oraz wpływają prozdrowotnie na organizm.

Wegetarianie najczęściej decydują się na taki sposób żywienia ze względów moralnych i etycznych, można więc założyć, że jest to świadoma i wrażliwa grupa konsumentów – dodaje mgr Weronika Gwioździk.

Zaburzenia odżywiania: która dieta sprzyja ortoreksji?

Z kolei kobiety, które stosowały dietę leczniczą, istotnie częściej wykazywały objawy ortoreksji, czyli patologicznej obsesji na punkcie zdrowego żywienia, niż kobiety na diecie tradycyjnej i roślinnej. Miały też wyższy wynik w zakresie ograniczania jedzenia. Może to być związane z występującymi dolegliwościami układu pokarmowego, które wręcz zmuszają chorego do zainteresowania dietą i identyfikacji produktów, które wywołują wzdęcia, biegunki, czy bóle brzucha.

Zaburzenia odżywiania dotyczą osób w każdym wieku i każdej płci, jednak największy wzrost w ostatnich latach obserwowany jest wśród młodych kobiet. Według specjalistów, zaburzenia odżywiania to wieloczynnikowy problem, ściśle związany z postrzeganiem własnego ciała i nadmiernym zaabsorbowaniem jedzeniem. 

Stosowanie diety eliminacyjnej wymaga wysokiego zaabsorbowania żywieniem, dlatego też ważna jest odpowiednia edukacja i przygotowanie chorych przed rozpoczęciem stosowania takiego sposobu żywienia, aby uniknąć błędnych zachowań i niekorzystnych przekonań związanych z jedzeniem w przyszłości – mówi mgr Weronika Gwioździk.

Dodatkowo diety lecznicze najczęściej stosowane są z zalecenia dietetyka lub lekarza, dlatego ważne wydaje się przeprowadzenie badań przesiewowych w kierunku zaburzeń odżywiania przed zaleceniem dietoterapii w celu indywidualnego dopasowania schematu żywienia i skierowania pacjentów do odpowiednich specjalistów – konkluduje dr n. med. Karolina Krupa-Kotara.

Wyniki badań śląskich badaczy opublikowano w międzynarodowym, prestiżowym czasopiśmie naukowym „Nutrients”, które prezentuje wyniki badań naukowców z całego świata dotyczące zagadnień związanych z żywieniem człowieka. Cały tekst publikacji znajduje się w ramach otwartego dostępu na stronie https://www.mdpi.com/2072-6643/14/19/4125/htm.

Przeczytaj także:

Zaburzenia odżywiania u dzieci: czy można za nie winić rodziców?

Dietoprofilaktyka vs dietoterapia, czyli lepiej zapobiegać niż leczyć [WYWIAD]

Leave a Reply

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *

You may also like

Odmładzanie szyi w gabinecie medycyny estetycznej

Odmładzanie szyi jest dla lekarzy zajmujących się medycyną