Wczesne wykrycie szansą na życie

Wczesne wykrycie szansą na życie

Fot. Tomasz Narodowski

Techniki medycyny nuklearnej umożliwiają diagnostykę raka na najwcześniejszym etapie, często wtedy, kiedy inne metody diagnostyczne zawodzą. Dzięki ultra wczesnej diagnostyce z wykorzystaniem procedur PET-CT oraz SPECT-CT szanse pacjenta na całkowite wyleczenie lub znaczną poprawę rokowań są bardzo duże, a koszty całego procesu diagnostyczno-terapeutycznego zoptymalizowane.

W 2019 roku choroby onkologiczne niezmiennie pozostają jedną z najczęstszych przyczyn zgonów na świecie. Zapadalność na nie z roku na rok rośnie, a prognozy zachorowalności są na tyle niepokojące, że eksperci mówią już o nadchodzącym „onkologicznym tsunami”. Choć do praktyki klinicznej wdrażane są nowe sposoby profilaktyki nowotworowej i terapie, nie ma jednego w pełni skutecznego sposobu na raka.

Bez badań ani rusz

Eksperci z zakresu medyny i zdrowia publicznego podkreślają, że oprócz dbałości o zdrowy styl życia – przede wszystkim codzienną dawkę ruchu i zdrową dietę – kluczowe znaczenie dla skuteczności w walce z rakiem mają badania. Zarówno te podstawowe, profilaktyczne, jak i specjalistyczne, które są szczególnie ważne, kiedy podejrzenie nowotworu jest wysoce prawdopodobne i na etapie leczenia onkologicznego, kiedy ewentualną wznowę choroby można wykryć na tyle wcześnie, że schorzenie jest często w pełni uleczalne.

Jako lekarze w swojej codziennej praktyce widzimy, jak wielkie znaczenie ma wczesna diagnostyka nowotworowa zarówno dla fizycznego samopoczucia i zdrowia chorego, jak i dla stanu jego psychiki i komfortu terapii. Nie ma wątpliwości, że szybkie i dokładne badania znacząco zwiększają szanse na sukces w walce z nowotworem. Warto je stosować dla dobra pacjentów i dla budżetu państwa – koszty procesu diagnostyczno-terapeutycznego, a także opieki i rehabilitacji pacjentów to znaczące i wciąż rosnące wydatki. Od lat podkreśla się, że każde państwo świata musi je optymalizować, Polska także. W zakresie diagnostyki i terapii nowotworów pomocne są procedury z obszaru medycyny nuklearnej – precyzyjne, szybkie i nieinwazyjne, możliwie komfortowe dla pacjenta – tłumaczy dr hab.  med. Rafał Czepczyński z Polskiego Towarzystwa Medycyny Nuklearnej.

Organizm pod lupą

Do metod diagnostyki nowotworowej zalicza się różnorodne procedury, stosowane zależnie m.in. od rodzaju podejrzewanego nowotworu. Należą do nich: badania histopatologiczne, procedury immunohistochemiczne, morfologia krwi, badania biochemiczne. W przypadku nowotworów o podłożu genetycznym również procedury z zakresu diagnostyki genetycznej i molekularnej, a także procedury obrazowe: badania rentgenowskie, mammografia, tomografia komputerowa, rezonans magnetyczny, pozytonowa tomografia emisyjna (ang. positron emission tomography, PET) i tomografia emisyjna pojedynczych fotonów (ang. single photon emission computer tomography, SPECT).

W trakcie badań PET i SPECT możliwe jest wykonanie jednoczesnego badania tomografii komputerowej (CT) – wówczas badania zostaną określone jak PET-CT i SPECT-CT.

Onkologiczny arsenał medycyny nuklearnej

Badanie pozytonowej tomografii emisyjnej polega na rejestracji promieniowania powstałego w efekcie emisji pozytonów przez preparaty medyczne znakowane izotopami, czyli radiofarmaceutyki.

Badanie PET stosuje się m.in. u pacjentów, u których zdiagnozowano nowotwór złośliwy, a za pomocą innych metod diagnostycznych nie można stwierdzić, gdzie znajduje się pierwotne ognisko choroby. Wykonuje się je także wtedy, kiedy trzeba ocenić, jak bardzo rozległe są zmiany nowotworowe – przed podjęciem decyzji o wdrożeniu najlepszej terapii. Badanie PET jest bardzo czułe, umożliwia wczesne zdiagnozowanie zmian złośliwych, w tym niewielkich przerzutów. Dzięki niemu możemy stwierdzić, czy nie doszło do wznowy po leczeniu operacyjnym i czy stosowane leczenie, takie jak chemioterapia, daje dobre efekty – wyjaśnia dr hab. med. Rafał Czepczyński.

Tomografia emisyjna pojedynczych fotonów -SPECT jest podobnym do PET, nieinwazyjnym badaniem obrazowym, wykorzystującym izotopy promieniotwórcze. W tym przypadku do obrazowania narządów używa się radiofarmaceutyków emitujących promieniowanie gamma.

Technika SPECT jest znakomitym uzupełnieniem palety diagnostycznej nowotworów, m.in. badania scyntygraficznego, ponieważ pozwala na zobrazowanie zmian w 3D. Możemy bardzo precyzyjnie określić ogniska choroby i wykryć zmiany mniejsze niż w przypadku scyntygrafii. Ma to kluczowe znaczenie dla sukcesu diagnostycznego – mówi dr hab. med. Rafał Czepczyński.

Leave a Reply

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany.

You may also like

Rocznie każdy z nas wyrzuca do kosza 235 kg jedzenia. Co robić, żeby jej nie marnować?

Ekolodzy i etycy biją na alarm: każdego roku