Nie tylko wiek, nadwaga i płeć zwiększają ryzyko ciężkiego przebiegu COVID-19. Polscy naukowcy pod kierunkiem prof. Marcina Moniuszki z Uniwersytetu Medycznego w Białymstoku odkryli, że czwartym czynnikiem jest wariant genetyczny związany z chromosomem 3.
Badania naukowców trwały półtora roku, były realizowane w ramach grantu Agencji badań Medycznych. W tym czasie przebadano 1400 pacjentów leczonych z powodu COVID-19 o różnym stopniu ciężkości, od lekkiego aż po bardzo ciężki. Część z nich wymagała podłączenia do respiratora. Niektórzy zmarli.
Jak poinformował prof. Marcin Moniuszko, kierownik Kliniki Alergologii i Chorób Wewnętrznych oraz Zakładu Medycyny Regeneracyjnej i Immunoregulacji Uniwersytetu Medycznego w Białymstoku, w proces rekrutacji uczestników badania zaangażowały się ośrodki z całego kraju, m.in. z Tychów, Bytomia, Wrocławia i Poznania. W badaniu analizowano wszystkie znane do tej pory czynniki zwiększające ryzyko ciężkiego przebiegu COVID-19, u każdego pacjenta zbadano również genom, czyli ponad 20 tysięcy genów. Okazało się, że równie istotny jak zaawansowany wiek, nadwaga i płeć męska, jest profil genetyczny pacjenta, a konkretnie – obecność wariantu genetycznego związanego z chromosomem 3. Częstość jego występowania w polskiej populacji wynosi około 14 proc. Polaków. Średnia dla Europy to 8-9 proc., większa jest w Azji – np. w Indiach wynosi aż 27 proc.!
– W trakcie badania uderzyło nas, jak bardzo te wszystkie czynniki zwiększają ryzyko ciężkiego przebiegu COVID-19. Choroby współistniejące [chodzi zwłaszcza o choroby układu krążenia, metaboliczne i nowotwory – przyp. aut.] również mają znaczenie i trzeba je leczyć, ale ich znaczenie nie jest tak duże jak profilu genetycznego – powiedział prof. Marcin Moniuszko. Dodał, że wiedza na temat odkrytego wariantu genetycznego pozwoli objąć osoby, u których zostanie wykryty, szczególną opieką oraz leczeniem COVID-19 nowoczesnymi lekami, które są coraz bardziej dostępne.
– Ta wiedza pozwoli na identyfikację osób mających predyspozycje do ciężkiego przebiegu COVID-19. Na tej podstawie powstanie test genetyczny – poinformował dr hab. Radosław Sierpiński, prezes Agencji Badań Medycznych. – Nauka jest integralnym elementem walki z pandemią – dodał.
Opracowano już aplikację uwzględniającą wszystkie czynniki ryzyka ciężkiego przebiegu COVID-19. Ma ona być dla pracowników ochrony zdrowia. Już niedługo będą mogli z niej korzystać również pacjenci.
Projekt badawczy kierowany przez prof. Marcina Moniuszkę rozpoczął się w kwietniu 2020 r. Dziś (13 stycznia) na Uniwersytecie Medycznym w Białymstoku ogłoszono jego wyniki.
